„Цела цивилизација ќе умре вечерва и никогаш нема да се врати. Не сакам тоа да се случи, но веројатно ќе се случи. Сепак, сега кога имаме целосна и тотална промена на режимот, во која ќе преовладаат различни, попаметни и помалку радикализирани умови, можеби може да се случи нешто револуционерно добро - КОЈ ЗНАЕ? Ќе дознаеме вечерва, во еден од најважните моменти во долгата и сложена историја на светот.
47 години изнуда, корупција и смрт конечно ќе завршат. Бог да ги благослови големите луѓе на Иран!“, објави Трамп.
Аналитичар за Иран: Заканите на Трамп покажуваат дека станува сè поочаен
Најновата закана на американскиот претседател да ја уништи „целата цивилизација“ во Иран покажува дека тој станува „сè полут и сè поочаен“, рече Хасан Ахмадијан, доцент по политички науки на Универзитетот во Техеран. „Тонот станува сè поостар од ден на ден, што ми кажува дека е во неволја“, додаде тој.
Ахмадијан верува дека со интензивирање на заканите, Трамп сака да го натера Иран да ги сфати посериозно. „Тој сака неговите закани посериозно да ги допрат Иранците и да ги принудат да се предомислат“, објасни тој.
Иако верува дека Трамп не може да ја спроведе својата закана за целосно уништување, Ахмадијан предупреди дека американскиот претседател може да го нападне Иран посилно воено. Тој нагласи дека Техеран се обврзал да одговори на таков напад со истата мерка.
„Тоа е доста тешка каша што започна со оваа војна и продолжува без тој да постигне ниту една од своите цели“, заклучи Ахмадијан.
Ултиматумот на Трамп до Иран истекува вечерва
Да ве потсетиме дека вчера Трамп повторно го продолжи рокот за Иран да постигне договор или да го отвори Ормутскиот теснец, овој пат од понеделник до денес. Во најновото од низата одложувања, тој се закани дека ако нема договор, Иран ќе „чека пекол“.
Пристапот на Трамп во последните недели е обележан со остри осцилации помеѓу жестоките закани, најавените одложувања и изјавите за добриот напредок на преговорите, понекогаш во рамките на истото обраќање. Иранската државна новинска агенција ИРНА вчера објави дека Техеран го отфрлил најновиот предлог за примирје, по што Трамп издаде злокобно предупредување дека рокот од 20 часот во вторник е конечен.
„Тие нема да имаат мостови. Нема да имаат електрани. Нема да имаат ништо“, рече Трамп. Генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш, ги предупреди САД дека нападите врз цивилната инфраструктура се забранети со меѓународното право, но Трамп им рече на новинарите дека „воопшто не е загрижен“ од можноста за извршување воени злосторства со такви напади.
Хронологија на ултиматумите на Трамп
Сè започна на 21 март, кога Трамп објави на социјалната мрежа Truth Social дека ако Иран „не го отвори целосно и без закани Хормскиот теснец во рок од 48 часа од оваа точка, САД ќе ги нападнат и ќе ги уништат своите различни електрани“. Рокот истече вечерта на 23 март.
Сепак, само 12 часа пред рокот, Трамп објави дека двете земји одржале продуктивни разговори. „НАРЕДИВ МИНИСТЕРСТВОТО ЗА ОДБРАНА ДА ГИ ОДЛОЖИ СИТЕ ВОЕНИ НАПАДИ врз иранските електрани и енергетската инфраструктура за пет дена“, напиша тој, додавајќи дека ова зависи од успехот на понатамошните преговори. Со ова, рокот се помести на крајот од таа недела.
Нови закани и нови рокови
Пред да истече новиот рок на 26 март, Трамп ги засили своите закани: „Подобро да станат сериозни наскоро, пред да биде предоцна. Бидејќи кога ќе се случи, НЕМА ВРАЌАЊЕ НАЗАД и нема да биде убаво!“ Сепак, подоцна истиот ден, тој повторно го продолжи рокот, овој пат за десет дена, до 6 април во 20 часот, наведувајќи дека преговорите „одат многу добро“.
На 30 март, Трамп објави контрадикторна порака. Тој го пофали напредокот во разговорите, но исто така ја прошири заканата со бомбардирање доколку „наскоро“ не се постигне договор, додавајќи дека „веројатно ќе се постигне“.
„Ќе го завршиме нашиот убав „престој“ во Иран со дигање во воздух и целосно уништување на сите нивни електрани, нафтени бунари и островот Харг (и можеби сите постројки за десалинизација!), напиша тој.
Ескалација пред крајниот рок
Во саботата, како што се приближуваше крајниот рок, Трамп повторно напиша. „Се сеќавате кога му дадов на Иран десет дена да ДОБИЕ ДОГОВОР или да ГО ОТВОРИ ХОРМУШКИОТ ТЕСНЕЦ“, објави тој. „Времето истекува - остануваат 48 часа пред да им се случи пеколот“.
Неговите објави станаа сè поостри, а во неделата повторно го помести рокот со порака полна со вулгарности. „Вторник ќе биде Ден на електраната и Ден на мостот во Иран, сè во едно. Нешто без преседан!!! Отворете го проклетиот теснец, луди копилиња, или ќе живеете во пекол“, рече Трамп и во следниот пост прецизираше дека крајниот рок е во 20 часот. Во понеделник, Трамп посочи дека рокот од вторник е навистина конечен, велејќи дека веќе му дал доволно продолжувања на Иран. „Целата земја може да биде уништена за една ноќ, а таа ноќ може да биде утре“, изјави тој. „Поради моќта на нашата војска, имаме план да уништиме секој мост во Иран до полноќ утре“.
Состојба на дипломатијата
Шефот на дипломатската мисија на Иран во Каиро, Моџтаба Фердуси Пур, изјави дека Иран повеќе не ѝ верува на администрацијата на Трамп откако САД двапати ја бомбардираа Исламската Република за време на претходните преговори. „Се согласуваме на крајот на војната само со гаранции дека нема повторно да бидеме нападнати“, рече тој.
Регионален функционер вклучен во разговорите, под услов да остане анонимен, рече дека напорите не се неуспешни. „Сè уште разговараме со двете страни“, рече тој. Во меѓувреме, израелската телевизиска станица Канал 13 прикажува голем дигитален часовник кој ги одбројува часовите и минутите до крајниот рок во вторник во своите вечерни вести.
